Takiy

(ullqu)
Işkay ñañalla warmi, kikin parlapäman.
Kikï mana munäçu, "Maman rabyakun" ñir.

(warmi)
Işkay wawqilla runa, kikin parlapäman.
Kikï mana munäçu, "Taytan rabyakun" ñir.

(ullqu)
Acäsu kanki alli warmitaqçu?
Acäsu kanki alli çhïnataqçu?
Cada dumingu nuwa şamunäpaq.
Cada sawadu nuwa şamunäpaq.

(warmi)
Acäsu kanki alli runataqçu?
Acäsu kanki alli chülutaqçu?
Cada dumingu nuwa şuyanäpaq.
Cada sawadu nuwa şuyanäpaq.

Tumayrika, tumaramay.
Watuna, watukaramay.
Willka Punta, willaramay.
(Abuelo Alfonso)

Presagio

Llullu killa uryaptin, mana imas waçhanqaçu.
Llulla papakta kuwaptin, papa rançhanqa.
Mankapiqta mikuptinçik, añaş papakta uqtinqa.
Lïchi hiçhaptin, puqaptin, wäcapa çuçunta nananqa. Haytanqapis. Çaymi kaçhiwan çapakta tinkupançik. Çaynawpis lïchikta huklla piçançik.

Runa castallanwan kakuptin, rançha papakta uşyanqa.
Wamra taytanta maqaptin, wayranqa. Tamyanqa.
Yana hakuş warmiwan tinkuptin, mana allipaq aywaşanta tantiyanqa.
Wayçhaw waqaptin, mana alliman çhayanqa: Carü chücanqa. Müla kuçhpanqa. Wäca wañunqa. Wasi huçhunqa. Runakta piştaq çarinqa. Qillayninta uqranqa. Wasinman suwa yaykunqa.

Kuru wiçaypa aywaptin, çiki. Wañunqa. Mana kutimunqa.
Çakaypa allqu aullaptin, runa wañunqa. Capaz wañuşqa.
Rikayçhaw allqu ismaptin, çiki.
Pillipintu çhayaptin, runapa alman puriykan.
Winchus çhayamuptin, runapis çhayamunqa.
Mişi qaqllanta piçaptin, mişti çhayamunqa. Çhankanta piçaptin içan, wayrapakuq warmi çhayamunqa.

Panao Nuna

Wasiy ruray kaptin, wasi uşyay kaptin, yanapan.
Warmi aşiy kaptin, çhaqçhapakun. Upupakärin.
Parlanakuy kaptin, çhaqçhapakun. Upupakärin.
Wañukuptin, bisïnukuna yanapan.
Mikuyta rura, malliçinakun.

Faina kaptin, arupakun; çaka rurayçhaw, pantiyun piçayçhaw, caminu piçhayçhaw, sikya piçayçhaw, inlisya, dispächu rurayçhaw.

Papa allay kaptin, hara pallay kaptin, yanapänakun.

Atuqwan Wayçhaw

Wayçhaw uk atun qiru rapayuqpi tayarqan,
Allaqlla kusa şumaqta şukakur
Atuqqa wayçhawman qimikar ñirqan:
Primu, qamqa şumaqta şukakunki
Atuqqa ñin: Qam upay şukakuyta munani.

Wayçhawqa atuqtaqa ñin: iluwan agujata rantimuy,
şimiykikta siraşun şukakuyta kamanaykipaq
Atuqpa şiminta siraptinqa.
Atuqqa puriyaq şukakur wiyçaw, wiyçiw...

Çaymantaşi, uk çhakwa parir mançaçir
Limpu şimin, sirakaşqaktaqa llikiçirqan
Atuqqa çhakwapa ikinta aypaq rirqan
Çhakaqa parir quçha çhaypiman tärqan
Atuqqa qallarin yakukta upyaq
Yakukta upyar çakiçir, aypananpaq

Çaymantaqa, atuqpaqa paçhan limpu untar paçhayarqan
Çaypi atuqqa wañurqan.

KUNYA

Kusakta tamya işkiptinqa, kusakta kunyan, çaynaw kunyaptinqa, kaçhisitukta çhurançik, pişqu uqllaqpa rurinman, ama runtu dañakananpaq.

Atun anmalkunapaqpis kusakta llakinllapa, kunyaçhi wawitunta dañanqa ñir.

KILLA

Tutamanqa kusa nasquyta rikançik killaktaqa, kiçhakaşqa kaptinqa.

Rukukunaqa ñiq ama didituykiwanqa rikaçiyçu killataqa, çaynaw rikaçiptiqa didituykiqa ismunqa, çaymi mana didunçikwanqa rikaçinçikçu.

PARAMUKTA QATIÇHANAPAQ

Kay paçançikpiqa waranwaran paramuqa şamun, çaynaw şamur kusakta piñaçimançik, mana imatapis rurayta puytinçikçu.

Unay rukukunaqa ñiqmi paramutaqa qatiçhançik sakitakta takiçir.

Imanawtaqa çayqa? Sakakta aypar sirkallaman apançik, çaypi kusata takiçinçik.

Çaynaw takiçişqaqa paramuqa çunllarqan. Çaynawmi paramutaqa qatiçhançik.